Vergeving en herstel

Waarom vergeeft God niet zonder meer? Waarom stierf Christus voor onze zonden?

In deze wetenschappelijke studie gaan we op zoek naar een antwoord. We gaan daarvoor ver terug in de tijd, maar dat blijkt verrassende antwoorden op te leveren. We luisteren naar Anselmus, aartsbisschop van Canterbury (1033-1109). Hij schreef een boek Waarom God mens werd (in het Latijn: Cur Deus Homo). In dit boek maakt hij duidelijk waarom God niet zonder meer vergeeft. Er is al veel over dit boek geschreven, maar toch werpt deze studie een ander licht op Anselmus' betoog, mede op grond van nieuwe historische inzichten. Dat geldt met name voor de rol van gerechtigheid en genoegdoening. Zij hebben niet te maken met wraakzucht in God. Of met het herstel van een balans in de wereld of met het herstel van een morele orde zonder meer. Ze hebben te maken met het herstel van het concrete onrecht dat iemand aangedaan is. Vergeving zonder herstel van dit aangedane onrecht is onaf. Gerechtigheid en zeker ook genoegdoening beogen de heelheid en de schoonheid van mens en wereld te herstellen en hen zo weer mooi te maken voor God. Verder gaat de schrijver met dit boek het gesprek aan met auteurs die de laatste jaren over dit onderwerp hebben gepubliceerd. Uiteindelijk is het doel van deze studie om in de moderne westerse cultuur te verhelderen waarom God niet zonder meer vergeeft.

Bernard van Vreeswijk (1970) is predikant van de protestantse gemeente te Scheveningen. Hij heeft een aantal wetenschappelijke artikelen over Anselmus geschreven. Verder is hij is al jarenlang betrokken bij het kerkelijk jeugdwerk in Nederland en Oost-Europa, met name bij het ontwikkelen van catechesemethoden.